താവോ തേ ചിങ് (Verse 28-30)

frost

28

യാങ്, എന്തെന്നറിയുക,
യിന്നിനോടൊപ്പം നടക്കുക.
ലോകത്തെ രണ്ടുകൈയ്യും നീട്ടി സ്വീകരിക്കുക.
ലോകത്തെ നീ സ്വീകരിച്ചാൽ
താവോ എന്നും നിന്നോടൊപ്പം.
നീ ഒരു കൊച്ചു കുട്ടിയെപ്പോലെയാകും.
വെളുപ്പ്, എന്തെന്നറിയുക,
കറുപ്പിനോടൊപ്പം ചരിക്കുക.
നിന്റെ മാതൃക ലോകം ദർശിക്കട്ടെ,
താവോ നിന്നിൽ ശക്തി പ്രാപിക്കും-
നിനക്ക് ചെയ്യാൻ കഴിയാത്തതായി
ഒന്നും ഉണ്ടാവില്ല.
വ്യക്തിനിഷ്ഠം, എന്തെന്നറിയുക,
വ്യക്തിതാല്പര്യമില്ലാതെയിരിക്കുക.
ലോകം എങ്ങനെയോ ,
അങ്ങനെ തന്നെ സ്വീകരിക്കുക.
താവോ നിന്നിൽ വിളങ്ങും,
നീ നിന്റെ സ്വത്വത്തിലേയ്ക്ക് മടങ്ങും.
ലോകമുണ്ടായത് ശൂന്യതയിൽ നിന്ന്,
ഉപകരണങ്ങൾ മരത്തടിയിൽ നിന്നും
വാർത്തെടുത്തതുപോലെ.
മാസ്റ്റർ ഉപകരണങ്ങളെ അറിയുന്നു,
പക്ഷെ മരത്തടിയെപ്പോലെ വർത്തിക്കുന്നു.
അപ്രകാരം, എല്ലാം ഉപയോഗ്യയോഗ്യമാക്കുന്നു.

.29

നിനക്ക് ലോകത്തെ നന്നാകണമെന്നുണ്ടോ?
അത് പറ്റുമെന്നു തോന്നുന്നില്ല.
ലോകം പാവനമായതാണ്.
അതിനെ നന്നാക്കാൻ ആവില്ല.
നീ അതുമായി കളിച്ചാൽ
അത് ഉടഞ്ഞു പോകും.
നീ അതിനെ ഉപയോഗിച്ചാൽ
അത് നിനക്ക് നഷ്ടമാവും.
മുന്നിൽ നടക്കാൻ ഒരു സമയം
പിന്നിൽ നടക്കാൻ ഒരു സമയം
ചലിക്കാനായി ഒരു സമയം
വിശ്രമത്തിനായി ഒരു സമയം
ഊർജ്ജസ്വലനാകാൻ ഒരു സമയം
തളർന്നിരിക്കാൻ ഒരു സമയം
സുരക്ഷ തേടാൻ ഒരു സമയം
അപകടം നേരിടാൻ ഒരു സമയം;
മാസ്റ്റർ എല്ലാത്തിനേയും, സമഗ്രമായി വീക്ഷിക്കുന്നു.
ഒന്നിനേയും നിയന്ത്രിക്കാൻ ശ്രമിക്കാറില്ല.
അവർ, എല്ലാത്തിനേയും അവയുടെ വഴിയ്ക്കു വിടുന്നു.
വൃത്തത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്നു.

30
താവോയെ പിന്തുടരുന്നവർ
ഭരണത്തിൽ, ശക്തി പ്രദർശനം നടത്തില്ല.
ആയുധങ്ങൾ കൊണ്ട് ജയിക്കാൻ ശ്രമിക്കില്ല.
എല്ലാ ശക്തിക്കും എതിർശക്തിയുണ്ടല്ലോ.
എന്തുദ്ദേശിച്ചാലും ,ഹിംസ
ഹിംസയെ തിരിച്ചടിയായി നേരിടുന്നു.
മാസ്റ്റർ സ്വന്തം കർമ്മം ചെയ്യുന്നു ,
പിന്നെ നിർത്തുന്നു.
പ്രപഞ്ചം അനിയന്ത്രിതമാണെന്ന്
അവർ തിരിച്ചറിയുന്നു.
കാര്യങ്ങളെ, സ്വന്തം ചൊൽപ്പിടിക്കുള്ളിൽ
ആക്കുവാനുള്ള ശ്രമം താവോയ്ക്കു വിരുദ്ധം.
സ്വയം വിശ്വാസമുള്ളതിനാൽ , മാസ്റ്റർ,
അന്യരെ വിശ്വസിപ്പിക്കാൻ ഒരുമ്പെടുന്നില്ല.
സ്വയം സംതൃപ്തയായതിനാൽ, മാസ്റ്റർ,
അന്യരുടെ അംഗീകാരം തേടുന്നില്ല.
സ്വയം സ്വീകരിക്കുന്നതിനാൽ
ലോകം മുഴുവൻ അവരെ സ്വീകരിക്കുന്നു.

**

Notes:

(Verse 29 of Tao Te Ching might bring to mind the great lines from the Holy Bible.

Ecclesiastes 3: 1-8

For everything there is a season, and a time for every matter under heaven:

a time to be born, and a time to die;

a time to plant, and a time to pluck up what is planted;

a time to kill, and a time to heal;

a time to break down, and a time to build up;

a time to weep, and a time to laugh;

a time to mourn, and a time to dance;

a time to cast away stones, and a time to gather stones together;

a time to embrace, and a time to refrain from embracing;

a time to seek, and a time to lose;

a time to keep, and a time to throw away;

a time to tear, and a time to sew;

a time to keep silence, and a time to speak;

a time to love, and a time to hate;

a time for war, and a time for peace.’

***

The last line of the Verse 29, also brings to mind the famous lines by Robert Frost:

‘We dance round in a ring and suppose,

But the Secret sits in the middle and knows.’

***

 

 

Whither Goest Thou Lord?

kishkinda Kanda

Kishkindha Kanda getting ready…the first look!

“Quo Vadis, Domine?” Whither Goest Thou Lord?

Take me with you always…a speck of dust clinging at your beautiful feet. What majestic sights you show me all the while!

Josh Groban’s beautiful lyrics are the best to denote my feelings: (Thank you  Kathu for making me listen to this!)

You Raise Me Up

“When I am down, and, oh, my soul, so weary
When troubles come, and my heart burdened be
Then, I am still and wait here in the silence
Until you come and sit awhile with me
You raise me up, so I can stand on mountains
You raise me up to walk on stormy seas
I am strong when I am on your shoulders
You raise me up to more than I can be…”
***
 

കാത്യയും മറ്റു കവിതകളും

shel-silverstein-quote-listen-to-the-mustnts-child-listen-to-the-donts

സുഗത കുമാരി ടീച്ചറുടെ ചില കവിതകൾ…

Minda Praani by Veeran Kutty (Poetry Translation from Malayalam)

 

strength-quotes-1

“Minda-Praani” , a poem by  Prof. Veeran Kutty

(  This poem won the Kerala Sahitya Academy Award recently)

***************************

Translation from Malayalam:

Dumb Beast

It is very convenient-

The assurance,

That the Dead shall not rise again.

Treat them with utmost disregard,

They will not raise a whimper.

 

That guy in the mortuary,

Who cracks open the skull

With a hammer,

He gives a damn

That it was once a man.

The lad in the stone quarry,

Will display more care and compassion.

 

Inside the gaping stomach,

Brains, liver and the ilk are dumped

Before the sewing: a sight to watch!

School kids will stitch up a torn ball

Better than that.

Anyone, can commit any atrocity,

On those bereft of refuge, right?

 

The House of the Dead

Can be identified by the tent

In the front yard.

Someone will drag an old, greying tarpaulin,

Someone else will stretch it haphazardly:

The edges and corners all awry.

The  effrontery is because

The one to take umbrage has left.

The  play tents made by kids will have more finesse.

 

It was  his last chance to lie

Decked up

That was snuffed out with two white drapes.

How resplendent he was during his wedding!

 

Never would a guest feel unwelcome in his home,

A  more generous host was hard to find.

What of it, anyway?

Those who came to see him for the last time

Were offered neither a seat

Nor a drop of water.

 

While digging the grave, why was there

No space  left for him

To turn on his side at least?

Who knows how long he has to be in there?

 

However,

The relief that he has finally departed

Shall be celebrated by serving payasam*,

During the Feast for the Dead.

 

Everyone is busy competing

In his name,

To do all that he abhorred.

No wonder then,

That the Dead never return.

***

Payasam: a special sweet gruel made of milk, jaggery or semolina, cashew nuts, raisins et al.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ചില ഉത്തമ കഥകൾ …

holy cross

സ്കൂളിൽ  പഠിച്ചു കൊണ്ടിരുന്ന സമയം.ഇടവപ്പാതി തകർത്തു പെയ്യുന്ന സന്ധ്യയിൽ, വായിക്കാൻ പുസ്‌തകം തപ്പി എത്തിച്ചേർന്നത് അച്ഛന്റെ കളക്ഷനിലാണ്. ചില പേജുകൾ തുന്നൽ വിട്ട ആ പുസ്തകത്തിൽ നിന്നും തലയുന്തി എന്നെ നോക്കി. മഴയുടെ താളത്തിനൊത്തു ചുമരും ചാരിയിരുന്ന് വായിച്ച ഒരു കഥ എന്നെ നിലവിളിയിൽ കൊണ്ടെത്തിച്ചു.

ആ കഥയിൽ ‘Amarantha’ എന്ന പേരിൽ ഒരു പെൺകുട്ടി ഉണ്ടായിരുന്നു. അവൾക്കു സഹജമായ കാരുണ്യ ബോധമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം അറിവുള്ള ഒരു പാവം ഭ്രാന്തൻ അവളുടെ ജീവിതത്തിൽ കടന്നു വന്നു. അയാൾ കവിതകളിലൂടെ അവളുടെ സൗന്ദര്യത്തെ പ്രകീർത്തിച്ചു…ബൈബിളിലെ ഉത്തമ ഗീതങ്ങളിലെ വരികൾ അവൾക്കായി, അവളുടെ ചെരുപ്പുകൾക്കായി ഉപയോഗിച്ചു…വേറെ ഏതോ കവിയുടെ വരികൾ ചൊല്ലി അവളുടെ മുടിയെ പറ്റി…പക്ഷെ ഒടുവിൽ എല്ലാവരും ചേർന്ന് അയാളെ കൊന്നു. അമരാന്തയ്ക്കു മാത്രം മനസ്സിലായ ഏതോ സത്യം അവശേഷിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് അയാൾ പോയി…

ആ പെൺകുട്ടിയുടെ പേര്, ഭ്രാന്തൻ, കവിതകൾ, സോളമെന്റെ ഉത്തമ ഗീതങ്ങൾ, കർശനമായ, സങ്കുചിതമായ മതത്തിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ തെറ്റെന്നു ധരിക്കപ്പെട്ട ബൈബിളിലെ സുന്ദര വരികൾ…മനസ്സിലാക്കാൻ ബുദ്ധിയില്ലാത്ത ലോകത്തിൽ ഭ്രാന്തനായ, മിടുക്കനായ ഒരു യുവാവ്… ക്രൂരമായ ഒരു കൊലപാതകം, ആ പെൺകുട്ടിയുടെ കണ്ണീർ…മനസ്സിൽ വിങ്ങൽ നിറച്ച കഥ. പക്ഷെ ഞാൻ പേര് മറന്നു, വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞതും, കഥയുടെ പല നേർമ്മയുള്ള ഇഴകളും മറന്നു പോയി. എങ്കിലും…

മനസ്സിൽ മുപ്പതു വർഷങ്ങൾ കിടന്ന ആ കഥയുടെ കാതൽ സൗന്ദര്യമായിരുന്നു,കവിതയായിരുന്നു, കാരുണ്യമില്ലാത്ത ലോകം ‘ഭ്രാന്ത്’ എന്ന് വിളിക്കുന്ന, തച്ചു കൊല്ലുന്ന ക്രൂരതയായിരുന്നു.

2013- ഇൽ, മനസ്സിലെ ഓർമ്മകൾ വയ്ച്ചു ‘ഗൂഗിൾ’ എന്ന അലാവുദീന്റെ വിളക്കിലെ ഭൂതത്തെ വിളിച്ചും കൊണ്ട് ഞാൻ ആ കഥ തപ്പിയെടുത്തു…

അച്ഛന്റെ പുസ്‌തക സഞ്ചയത്തിലെ എനിക്കേറ്റവും ഇഷ്ടപ്പെട്ട ആ ചെറു കഥയുടെ പേര് ‘ How Beautiful With Shoes’..എഴുതിയത് അമേരിക്കൻ സാഹിത്യകാരനായിരുന്ന Wilbur Daniel Steele …1932 ലാണു പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്.

***

സി. വി. ബാലകൃഷ്ണന്റെ “അവൻ ശരീരത്തിൽ സഹിച്ചു’ എന്ന കഥ വായിച്ചപ്പോൾ, മധുവിന്റെ കണ്ണുകൾ ഓർമ്മ വരുന്നു. കഥ ജീവിതത്തിനു മുന്നോടിയാവും എന്ന് എഴുത്തുകാരൻ തന്നെ കുറിച്ചിട്ടുമുണ്ട്. 1970 കളിൽ എഴുതിയതാണ്.

“ദൈവമേ! എന്തൊരു ദൈന്യതയാണ് ഞാനീ കാണുന്നത്!”ആ വരി എഴുതിയത് മധുവിനെ കുറിച്ചായിരുന്നോ? ഒരു പക്ഷെ, ഒരു നല്ല വ്യക്തി അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ! അയാൾ ആ ദൈന്യതയിൽ ദൈവത്തെ കണ്ടിരുന്നെങ്കിൽ…രക്ഷിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ?

Leo Tolstoy യുടെ ‘Where Love Is, God Is…’ ഇലെ Martin Avdeitch എന്ന ചെരുപ്പു കുത്തിയേയും ,
Matthew-25 :40നേയും  ഓർമ്മ വന്നു ..

“രാജാവ് മറുപടി പറയും : സത്യമായി ഞാൻ നിങ്ങളോടു പറയുന്നു, എന്റെ ഏറ്റവും എളിയ ഈ സഹോദരന്മാരിൽ ഒരുവന് നിങ്ങൾ ഇത് ചെയ്തു കൊടുത്തപ്പോൾ, എനിക്ക് തന്നെയാണ് ചെയ്തു തന്നത്.”

ദീനരിലും, പതിതരിലും  ക്രിസ്തുവിനെ കാണാൻ പഠിപ്പിക്കുന്ന എല്ലാ ഉത്തമ കഥകൾക്കുമായി സമർപ്പണം .

കേൾക്കൂ…സി.വി. ബാലകൃഷ്ണന്റെ കഥ…

**

“സത്യത്തിനെത്ര വയസ്സായി?”

kennedy

പണ്ട് കവി പാടിയത് പോലെ ചില സത്യങ്ങൾക്കു വയസ്സില്ല.
സുഗത കുമാരി ടീച്ചറുടെ ചില പഴയ കവിതകൾ കാലിക പ്രസക്തിയോടെ ഇന്നും വഴി കാട്ടുന്നു.

നാലു കവിതകൾ…
ഗാന്ധിജിയെ കുറിച്ച് ” മറക്കാതിരിക്കട്ടേ” (1969 ),
അധികാര ദുർമ്മോഹങ്ങളുടെ അധഃപതനം എന്നും പഠിപ്പിച്ച ഷെല്ലിയുടെ “Ozymandias” ഇന്റെ വിവർത്തനം (1964) ,
പെൺകുട്ടികൾ നേരിടുന്ന ചൂഷണത്തെ, അവർക്ക് പഠിക്കാൻ അവസരങ്ങൾ കൊടുക്കേണ്ടതിനെ പറ്റിയെഴുതിയ ‘സാരേ ജഹാൻ സെ അച്ഛാ’ (1986),
മരങ്ങളെ സ്നേഹിക്കുന്നതിനെ കുറിച്ചെഴുതിയ , പ്രകൃതി ക്ഷോഭത്തെ പറ്റി പണ്ടേ ധ്വനിപ്പിച്ച ” മരത്തിനു സ്തുതി” (1980).

കവിതയെ ബഹുമാനിക്കാൻ പഠിപ്പിച്ച എൻ്റെ പ്രിയപ്പെട്ട സ്കൂൾ/കോളേജ് അധ്യാപകർക്ക് നന്ദി. ജീവിതത്തിൽ പലപ്പോഴും ശക്തി നൽകിയ, ഒരു “survival tool” കൂടിയായി മാറിയ പാഠമാണത്.

Let us bow before our mother tongues in the International Year of Indigenous Languages….

മധുരമാമെൻ മാതൃഭാഷയ്ക്കു പ്രണാമം!

റൂമിയുടെ കവിതകൾ

anemone

റൂമിയുടെ കവിതകൾ: ചില സ്വതന്ത്ര വിവർത്തനങ്ങൾ
( കടപ്പാട്‌ : റൂമിയുടെ ആത്മാവ് – കോൾമാൻ ബാർക്സ്

The Soul of Rumi : A new collection of ecstatic poems by Coleman Barks, 2001 )

1 .ഈ ഉടഞ്ഞ അടുക്കള പാത്രം

നീ നിന്റേതെന്നു കരുതുന്നതിൽ നിന്നും
ആ സുഹൃത്ത്‌ വലിച്ചു മാറ്റുന്നു,

അത് നിന്റെ മുറിവുണക്കുകയോ ,
കൂടുതൽ ദ്രോഹിക്കുകയോ ചെയ്യില്ല.

ഉറപ്പില്ല, അനിശ്ചിതമല്ല , അത് നിന്നെ മുൻപോട്ടു നടത്തുന്നു.
രാത്രിയിലെടുത്ത തീരുമാനങ്ങൾ, പകൽ  വിചിത്രമായി കരുതപ്പെടാം

നീ ഉറങ്ങുമ്പോൾ എവിടെയാണ് ? ഒരു മായാവി
കട്ടിലിന്റെ തലയ്ക്കൽ ഒളിച്ചിരിക്കുന്നുവോ ?

താഴ്വാരത്തിൽ ശാന്തി ലഭിക്കാതെ നീ
സമുദ്രം തേടി പോകുന്നു .

പിന്നെ പ്രകാശത്തിനെ അഭിമുഖീകരിച്ചു
നീ തീയിൽ ചെന്ന് വീഴുന്നു .

ഈ ഉടഞ്ഞ അടുക്കള പാത്രം ആരാണ്
കുലുക്കുന്നത് ? ആകാശം ഒരു നുകം

നിന്റെ ചുമലിൽ വയ്ച്ചു തരുന്നു , ആയതിനാൽ
മുളക്കമ്പിന് ചുറ്റും കറങ്ങാൻ സാധിക്കുന്നു

പഠിതാക്കളെ പോലെ ഗുരുക്കളും
പ്രതിസന്ധിയിലാണ് . നിന്നെ കൊന്ന സിംഹം

വലിച്ചു കൊണ്ട് പോകണോ അതോ ഇവിടെ വയ്ച്ചു
കടിച്ചു കീറണോ എന്ന് സംശയിക്കുന്നു

ആ ഛിന്നഭിന്നമാക്കൽ ശരിക്കും
നല്ല മുറിവുണക്കൽ കൂടിയാണ്. അത് നിന്നെ

കൂടുതൽ ജീവിപ്പിക്കും. ഒരു സിംഹത്തിന്റെ
ആശ്ലേഷത്തിലാണ് നീ . വാദ്യോപകരണത്തിൽ

വിരലുകൾ സംഗീതത്തിനായി പരതുന്നു . ഒരു
വടക്കുനോക്കി യന്ത്രം അതിന്റെ ലോഹ മുനയിൽ

കറങ്ങുന്നു.ചിലർക്ക് പടച്ചട്ടയോടു പ്രിയം കൂടും
ചിലർക്ക് പട്ടുടുപ്പിനോടും.

എന്നെ പോലെ, ചിലർക്ക്, കവിതയെന്ന
വാക്കുകളുടെ സമുച്ചയത്തിനോട് സ്നേഹം.

2.

നിന്റെ കണ്ണുകൾ ,
റോസാ പൂവോ
നക്ഷത്ര പൂവോ കാണുമ്പോൾ
കറങ്ങുന്ന പ്രപഞ്ചത്തിനെ കണ്ണുനീരിന്റെ
പ്രളയത്തിൽ ആഴ്ത്തുന്നു.

ആയിരം കൊല്ലങ്ങൾ പഴക്കമുള്ള വീഞ്ഞിനും
ഒരു വർഷം പഴക്കമുള്ള പ്രണയത്തിനോളം
ലഹരി വരില്ല.

3.

നിന്റെ മുറിയിൽ, സ്വയം പരിഹാസ്യനായി
പരതി നടക്കുകയല്ലാതെ
പ്രണയിക്കുന്നയാൾ പിന്നെ എന്ത് ചെയ്യാൻ ?

നിന്റെ തലമുടിയിൽ അയാൾ ചുംബിച്ചാൽ
അമ്പരക്കേണ്ടതില്ല .

ഭ്രാന്താലയത്തിൽ , അവർ ചിലപ്പോൾ
ചങ്ങലകളെ രുചിക്കാറുണ്ട്.

Reading With New Eyes

quotefun

There is now a definite change in the way one approaches words. I have always been fascinated by words; but there is a subtle difference in the way I view them. It happened after I metamorphosed into a translator. (One wing at a time) Every adjective and adverb tantalize me… The four hundred page tome that I am blessed to work with (a dream project)  is scribbled all over : both with Biblical references  and words that have sprung  unexpected surprises on me.

The paragraph with the reference marked Sirach 24: 14 , also has on its fringes ‘affliction, persecution and Jeremiads.’

John 13: 21 is  written on another page and it shares humble space with  ‘fleer, capricious and surly’.

Lamentations 1:1 is  scribbled at one place with the edges of the page rimmed with ’embroiled, otiose quivers and duplicitous.’

Note: The divine references have no relations with the eagerly scribed words. Those are inspirations  from books,  the kindle, newspapers, even from the mouth of babes (literally from my little girl..)Words  which intrigued me- for they were exactly what I had been searching for at some juncture of the project. Speak about the teacher appearing when the student is ready!

I have started observing the common comma, the humble hyphen, the innocuous period all rather alertly and with appropriate awe.  Phrases such as  ‘to be seized by foreboding’ and ‘words which carried after her retreating figure’, have halted me in my tracks like a country girl in a city party gaping at the pomp and glory. From Gothic novels to newspaper editorials and Coleman Barks with his ecstatic rendering of Rumi’s poetry, I am being constantly tempted by the delectable pleasures- thankfully not forbidden- of words and metaphors.

‘ I was a thorn rushing to be with a rose,

vinegar blending with honey, a pot of

poison turning to healing salve, pasty

wine dregs thrown in the millrace. I was

a diseased eye reaching for Jesus’ robe…’

(Ahhhhh! Rumi!)

‘Nightingale, iris, parrot, jasmine. I speak those

languages, along with the idiom

of my longing for Shams-i Tabriz.’

***

I am also adding cloisonne door knobs, fleur-de-lis pattern, carved cinnabar bowl,fine parquetry, rosettes, rattling and soughing branches,  aquamarine streaks of beauty…in my fast growing notes.

A reader lives a thousand lives in just one lifetime. A translator, my dears, a translator lives a dual existence. In one,  she is the reader with the thousand odd lives. In the other, a ghost who walks, a phantom of delight, who gets to dive into the deep blue sea waters of one language and emerge on a gorgeous cove of another language…What divine grace is that indeed… May the Lord keep filling my coffers with more of His works.

Kishkinda Kanda 28…The Fourth Sopan Ends

hanumanjialways

Kahayi reechpati sunu Hanumana/ Ka chup saadhi rahehu balvana//

Pavan tanay bal pavan samana/ Buddhi bibek bigyan nidhana//

The king of bears Jambavan then spoke thus: ‘Listen, Hanuman! Why are you so silent?’

‘You are the son of the Wind God and equal to him in strength! You are the epitome of intelligence, wisdom and knowledge!’

Note: Due to a curse in his childhood (when he annoyed sages due to his great powers and naughtiness) Hanuman was supposed to be forgetful of his immense powers until he was reminded by somebody.

**

Kavan so kaaj kadin jag maahim/ Jo nahim hoyi taat tumh paahim//

Ram kaaj lagi tav avatara/ Sunatahim bhayavu parbatakara//

‘Is there any insurmountable task in this world,  that you cannot accomplish with ease?’

‘In fact your birth purpose is to carry out the assignment of Lord Ram!’ Hearing these words, Hanuman grew into the size of a mountain!

**

Kanak baran tan tej biraaja/ Manahu apar girinh kar raja//

Simhanaad kari barahim baara/ Leelahim naghavu jalanidhi khaara//

His hue was golden; his body’s radiance was mind boggling; he looked like another Sumeru-the king of mountains!

Hanuman let out a series of lion- like roars! He said, ‘Even as child’s play, I can cross this ocean easily!’

**

Sahit sahay Ravanahi maari/ Aanavu iham trikut upaari//

Jambavant mai poochavu tohi/Uchit sikhavanu deejahu mohi//

‘I can kill Ravan and all his followers, uproot Trikuta Mountain and bring it back here!’

‘Hey Jambavan! Tell me what I am supposed to do!’ (Please guide me!)

**

Etana karahu taat tumh jaayi/ Sitahi dekhi kahahu sudhi aayi//

Tab nij bhuj bal Rajeevanaina//Kautuk laagi sangh kapi sena//

(Jambavan said) ‘Hey son! Just go and see Sitaji, and return with her news.’

The lotus eyed Lord shall kill Ravan with his own hands and reclaim Janakiji. He is taking the monkey army with him as a part of his Leela.

**

Kapi sen sangh sanghari nisichar Ramu seetahi aanihaim/

Trailok paavan sujasu sur muni naradaadi Bakhanihaim//

Jo sunat gaavat kahat samuchat param pad nar paavai/

Raghubeer pad padhoj madhukar das tulsi gaavai//

With his monkey army, Ram shall kill the asuras and bring back Sitaji. Then all the sages like Narad and the Gods shall glorify the Lord; an act  which shall purify the three worlds. Hearing of which, singing of which, speaking of which, understanding of which, human kind shall attain the Lord’s abode. The honey bee buzzing around the lotus feet of Lord Ram, Tulsi Das sings the Lord’s praises.

**

Doha

Bhav bheshaj Raghunadh jasu sunahim je nar aru naari/

Tinh kar sakal manoradh siddh karahim Trisaraari//

Sri Ramji’s story is the single antidote to the disease of constant births and deaths.

Any man or woman hearing His story, shall have all their dreams fruitful by the blessings of the enemy of Khar (Lord Ram)

**

Nilolpal tan syam kam koti sobha adhik/

Suniya taasu gun gram jaasu naam agh khag badhik//

The divine Lord whose bluish hued body is as beautiful as a blue lotus, whose radiance is more than that of a thousand Kam Devas (The handsome God of Desire),

Whose Name is the predator of all the birds called mortal sins; one should hear about His glorious qualities.

**

Iti Sreemadramcharitmanase sakalkalikalushvidhwamsane chaturthah sopanah samaptah/

The Fourth Sopan of Sree Ramcharit Manas- which ends all the sins accrued in Kaliyug- ends here.

**

ramlakshamansitahanuman

Kishkinda Kanda 27…When the Lord was in Vaman Avatar

vaman 2

Jo naghayi sat jojan sagar/ Karayi so Ram kaaj mati aagar//

Mohi biloki dharahu mann dheera/ Ram kripa kas bhayavu sareera//

The one who can cross one hundred yojanans ( four hundred kos) and is a repository of wisdom, only he can fulfill Lord Ram’s task.

Do not get upset!  Look at me and take courage! Due to Sri Ram’s blessings see how my body has regained its wings!

**

Papivu jaa kar naam sumirahim/ Athi apaar bhavsagar tarahim//

Taasu doot tumh taji kadarayi/ Ram hriday dhari karahu upayi//

‘Even a sinner can cross the formidable ocean of life (bhavsagar) easily on remembering His name!

And you are His messengers! Forget your trepidations; meditate on Lord Ram and think of a way!’

**

As kahi garud geedh jab gayavu/ Tinh kem mann athi bismay bhayavu//

Nij nij bal sab kahu bhasha/ Par jaayi kar samsay raakha//

(Kakabishundi says) : ‘Hey Garudji! When the vulture left after saying thus, the monkeys were left marveling!’

‘Each spoke of his strengths but expressed the lack of confidence in crossing the ocean.’

**

Jarad   bhayavu ab kahayi richesa/ Nahim tan raha pradham bal lesa//

Jabahim tribikram bhaye kharari/ Tab mai tarun rahevu bal bhari//

(The king of bears Jambavan said )  ‘I have grown too old. The initial strength is no longer left in my body.

When the enemy of Khar (Lord Vishnu in Ram avatar) was in the Vaman incarnation, I was young and very strong!’

Note:  (Matsya, Kurma, Varaha, Narasimha, Vaman, Parasu Ram, Sri Ram, Bal Ram, Krishna, Kalki:  10 avatars of Lord Vishnu)

**

Doha

Bali bandhat prabhu badevu so tanu barni na jaayi/

Ubhay khari mah deenhi saat pradacchin dhaayi//

(Jambavan said )‘When he vanquished King Maha Bali the Lord was gigantic in form: I cannot express in words;

Yet in two hours, I ran and completed seven pradakshinas (circumambulations) of that divine avatar!’

Note:  In his fifth incarnation, Lord Vishnu as Vaman avatar measured one step on the earth, another step on the skies; and the great King Mahabali ( literally  The Strongest of All) offered him his head for the third step.

**

Angad kahayi javu mai paara/ Jiyam samsay kachhu firthi baara//

Jamavant kah tumh sab layak/ Padayia kimi sabahi kar nayak//

Prince Angad said: ‘I can cross the ocean easily. But I am not confident about my return.’

Jambavan replied: ‘You are absolutely eligible in all ways. But you are the leader of the team and we cannot let you go.’

Note:  Jambavan is wise in elucidating the art of leadership: leading from the front is not a choice when it comes to undertaking dangerous missives single-handed. The leader has to stay back to strategize and plan for contingencies often.

**